دسته‌بندی نشده

درختان بومی ایران؛ وقتی هر تکه چوب، بخشی از یک سرزمین است!


ایران فقط سرزمین کوه‌ها، کویرها و جنگل‌های متنوع نیست؛ هر گوشه از آن، درختان و گیاهانی دارد که با اقلیم همان منطقه خو گرفته‌اند. از رطوبت جنگل‌های هیرکانی در شمال تا گرمای جزیره قشم در جنوب، هر درخت شکل، رنگ، بافت و داستان خودش را دارد.
برای ما در چوبژه، این تنوع فقط یک موضوع جالب درباره طبیعت ایران نیست.
گاهی بخشی از این چوب‌ها به دست ما می‌رسند؛ چوب‌هایی که قرار نیست قطع شوند تا تبدیل به زیورآلات شوند. بعضی به ما هدیه داده شده‌اند، بعضی تکه‌های باقی‌مانده از هرس یا استفاده‌های قبلی بوده‌اند و ما تلاش می‌کنیم به آن‌ها زندگی تازه‌ای بدهیم.
هر تکه چوب برای ما، یک جور قطعه‌ای از جغرافیای ایران است.
گردو؛ چوبی با رگه‌های عمیق
درخت گردو از درختان شناخته‌شده و ارزشمند ایران است و در بسیاری از مناطق کشور، به‌خصوص نواحی کوهستانی و معتدل، دیده می‌شود.
چوب گردو به خاطر رنگ‌های گرم، طیف قهوه‌ای و رگه‌های زیبایش شناخته شده است. وقتی این چوب به خوبی پرداخت شود، عمق و شخصیت خاصی پیدا می‌کند؛ گاهی چنان زیباست که نیازی به هیچ رنگی ندارد.
برای ما همین ویژگی اهمیت دارد:
بگذاریم خود چوب دیده شود.
گاهی در میان یک تکه گردو، رگه‌هایی پیدا می‌شود که انگار نقاشی طبیعی روی چوب کشیده شده است.
کهورهای جنوب و جزیره قشم
در جنوب ایران، درختان کهور بخشی از چهره‌ی آشنای مناطق گرم و خشک هستند.
قشم با اقلیم گرم، خاک و شرایط متفاوتش، زیست‌بوم منحصربه‌فردی دارد و درختان و درختچه‌های مقاوم جنوب در آن نقش مهمی در طبیعت منطقه دارند.
کهور برای ما یادآور جنوب است؛
آفتاب، خاک گرم، باد و درختی که برای ادامه دادن زندگی، خودش را با شرایط سخت محیط سازگار کرده است.
وقتی تکه‌ای از چوب کهور به دست ما می‌رسد، تلاش می‌کنیم ویژگی‌های طبیعی آن را حفظ کنیم؛ نه اینکه آن را پشت رنگ و پوشش‌های مصنوعی پنهان کنیم.
عناب؛ درختی با ریشه‌های قدیمی
عناب یکی دیگر از درختانی است که در بخش‌هایی از ایران، به‌خصوص مناطق گرم و خشک و نیمه‌خشک، سابقه‌ی کشت و حضور طولانی دارد.
چوب عناب معمولاً با رنگ و بافت خاص خودش شناخته می‌شود و همین تفاوت‌ها باعث شده برای کارهای دست‌ساز جذاب باشد.
ما چوب عناب را دوست داریم چون حتی در یک تکه کوچک هم می‌توان رگه‌ها و تغییرات طبیعی آن را دید.
وقتی چنین چوبی تبدیل به یک زیور می‌شود، قرار نیست کاملاً یکدست و کارخانه‌ای به نظر برسد.
قرار است خودش باشد.
جنگل‌های هیرکانی؛ یکی از قدیمی‌ترین چهره‌های سبز ایران
در شمال ایران، در امتداد دامنه‌های جنوبی دریای خزر، جنگل‌های هیرکانی یکی از مهم‌ترین زیست‌بوم‌های جنگلی کشور را شکل داده‌اند.
این جنگل‌ها تنوع درختی بسیار زیادی دارند و گونه‌هایی مانند راش، بلوط، ممرز، توسکا، افرا و شماری دیگر از درختان در آن‌ها دیده می‌شوند.
وقتی از جنگل‌های هیرکانی حرف می‌زنیم، در واقع درباره یک درخت خاص صحبت نمی‌کنیم؛ درباره مجموعه‌ای از جنگل‌های ارزشمند و متنوع صحبت می‌کنیم که بخشی از تاریخ طبیعی منطقه شمال ایران را در خود نگه داشته‌اند.
و برای ما، همین تنوع شگفت‌انگیز است.
یک درخت در جنوب با یک درخت در شمال، نه‌تنها ظاهر متفاوتی دارد، بلکه محصول شرایط متفاوتی از خاک، بارش، دما و جغرافیاست.
راش؛ یکی از شناخته‌شده‌ترین درختان شمال
راش از درختان شاخص جنگل‌های شمال ایران و هیرکانی است.
چوب راش با بافت نسبتاً یکنواخت و رنگ روشن خود، سال‌هاست در صنایع چوب و هنرهای چوبی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
اما وقتی درباره راش و دیگر درختان جنگل‌های شمال صحبت می‌کنیم، یک نکته مهم وجود دارد:
زیبایی یک چوب، نباید به قیمت آسیب زدن به جنگل تمام شود.
برای ما استفاده از چوبی که از درخت سالم و زنده گرفته شده، با فلسفه‌ی کاری‌مان همخوان نیست. هدف ما پیدا کردن چوب‌هایی است که به هر دلیل از چرخه‌ی طبیعی یا کاربرد قبلی خود خارج شده‌اند و می‌توانند دوباره مورد استفاده قرار بگیرند.
درختان گیلان؛ سرزمین رطوبت و تنوع
گیلان یکی از سرسبزترین مناطق ایران است و درختان متنوعی در نقاط مختلف آن رشد می‌کنند.
از راش و ممرز در جنگل‌های کوهستانی گرفته تا توسکا، افرا و درختان باغی، هر بخش از این سرزمین چهره‌ی گیاهی خودش را دارد.
رطوبت فراوان و بارندگی بالا باعث شده چوب‌های منطقه شمال ویژگی‌های متفاوتی با چوب درختانی داشته باشند که در اقلیم‌های خشک‌تر ایران رشد می‌کنند.
شاید یکی از جذاب‌ترین بخش‌های کار با چوب همین باشد:
هر چوب، اثر محیطی را که در آن رشد کرده، با خودش حمل می‌کند.

فقط این‌ها نیستند…
ایران سرزمین تنوع درختی زیادی است و داستان درختان بومی آن به گردو، کهور، عناب و راش ختم نمی‌شود.
بلوط‌های زاگرس،
توسکاهای شمال،
افراهای جنگل‌های هیرکانی،
ممرزهای شمال ایران،
درختان بنه و بادام کوهی در مناطق زاگرسی
و گونه‌های متعدد دیگری، هر کدام بخشی از طبیعت و فرهنگ یک منطقه را شکل داده‌اند.
گاهی حتی یک درخت، فراتر از یک گونه گیاهی است؛ بخشی از خاطره‌ی مردم یک منطقه است.
درختی که سال‌ها کنار خانه‌ای ایستاده، درختی که در باغی قدیمی رشد کرده یا شاخه‌ای که پس از هرس کنار گذاشته شده، می‌تواند سال‌ها بعد تبدیل به چیزی شود که دوباره در زندگی یک نفر حضور پیدا کند.
ما در چوبژه، چوب را از نو تعریف نمی‌کنیم
ما قرار نیست طبیعت را به چیزی کاملاً متفاوت تبدیل کنیم.
کار ما بیشتر شبیه گوش دادن به خود چوب است.
رنگ طبیعی، رگه‌ها، گره‌ها و تفاوت‌های هر تکه را تا جای ممکن حفظ می‌کنیم و با پرداخت و ساخت دست‌ساز، اجازه می‌دهیم این ویژگی‌ها دیده شوند.
برای همین است که دو زیور از یک جنس چوب هم ممکن است دقیقاً شبیه هم نباشند.
هر کدام یک تکه‌ی متفاوت از یک درخت، یک منطقه و یک لحظه‌اند.
از قشم تا خراسان، از رودبار تا جنگل‌های شمال
شاید زیباترین بخش این مسیر برای ما همین باشد؛ اینکه در سفرهایمان با چوب‌هایی روبه‌رو می‌شویم که هر کدام از جایی آمده‌اند.
کهور از جنوب،
عناب از خراسان،
گردو از ارتفاعات رودبار،
و چوب‌هایی از شمال و سرزمین‌های سبز هیرکانی…
ما به این چوب‌ها یک زندگی تازه می‌دهیم.
نه با پنهان کردن هویتشان،
بلکه با نشان دادن آن.
چون باور داریم وقتی یک زیور چوبی را در دست می‌گیری، فقط یک تکه چوب در دستت نیست؛
بخشی از یک درخت، یک اقلیم و یک گوشه از ایران را با خودت حمل می‌کنی.

1 دیدگاه در “درختان بومی ایران؛ وقتی هر تکه چوب، بخشی از یک سرزمین است!”

  1. سلام، این یک دیدگاه است.
    برای شروع مدیریت، ویرایش و پاک کردن دیدگاه‌ها، لطفا بخش دیدگاه‌ها در پیشخوان را ببینید.
    تصاویر نویسندگان دیدگاه از Gravatar گرفته می‌شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *